Najczęstsze kontuzje biegaczy – jak im zaradzić?

Uraz, kontuzja to jedna z najgorszych sytuacji w życiu biegacza. Zwykle przydarza się nagle i niespodziewanie. Może być wynikiem źle dobranego obuwia, zbyt intensywnego treningu, czy zwykłego upadku. O najczęściej występujących kontuzjach biegaczy rozmawiamy z chirurgiem ortopedą, lek. Krzysztofem Szymańskim.

Najczęstsze kontuzje biegaczy – jak im zaradzić?

biegnący mężczyzna
Regularne bieganie wzmacnia układ mięśniowy, zapobiega depresji i redukuje stres.

Panie doktorze, dlaczego bieganie jest dobre dla naszego ciała?

lek. Krzysztof Szynański NZOZ Revita
lek. Krzysztof Szymański
NZOZ Revita

Lek. Krzysztof Szymański: Regularne bieganie wzmacnia układ mięśniowy, w tym mięśnie odpowiedzialne za naszą sylwetkę i postawę. Poprawia ogólną wydolność fizyczną organizmu, usprawniając układ krążeniowo-oddechowy. Stanowi również formę prewencji pierwotnej chorób układu krążenia, takich jak nadciśnienie, miażdżyca, choroby serca.

Poza tym dobrze wpływa na układ nerwowy i usprawnia nasze możliwości poznawcze. Dzięki zwiększonemu wydzielaniu tzw. hormonów szczęścia – serotoniny i endorfin zapobiega depresji, redukuje napięcia, stres oraz stany lękowe. Może nawet poprawiać wygląd naszej skóry, która dzięki bieganiu staje się lepiej ukrwiona i dotleniona. Jak widać, korzyści z biegania jest wiele, nie sposób ich tu wszystkich wymienić.

Co powinniśmy zrobić, zanim zaczniemy regularnie biegać?

KS: Przed rozpoczęciem regularnego biegania zalecam wszystkim konsultację z lekarzem rodzinnym lub kardiologiem, szczególnie osobom po czterdziestym roku życia, lub tym, które cierpią na cukrzycę, nadwagę, astmę oskrzelową czy inne choroby. Zdarza się, że cierpimy na pewne przypadłości nie do końca zdając sobie z tego sprawę. Lekarz oceni aktualny stan naszego zdrowia i w razie wątpliwości skieruje nas na dalsze badania np. na próbę wysiłkową, która pomoże oszacować jaki maksymalny wysiłek jest dla nas bezpieczny.

Po takiej konsultacji warto porozmawiać z rehabilitantem lub specjalistą medycyny sportowej, który doradzi jak dobrać odpowiednie obuwie i odzież oraz ustali z nami plan treningowy. Dopiero wtedy jesteśmy gotowi do biegania.

Jakie są najpowszechniejsze kontuzje biegaczy i jak z nimi sobie radzić?

KS: Podczas przygody z bieganiem najczęstszymi urazami są wszelkiego rodzaju przeciążenia mięśni i ścięgien np. ud, łydek, pleców i Achillesów oraz skręcenia stawów kolanowych, skokowych czy stóp. Pierwszymi objawami są ból przy bieganiu i po nim, opuchlizna urażonej okolicy, krwiak, trudności w obciążaniu kończyny. 

W przypadku wystąpienia wyżej wymienionych objawów należy zaprzestać treningów, odciążyć kończynę, w razie możliwości unieść powyżej serca – zapobiegnie to powstawaniu dużego obrzęku. Dobrze jest też obłożyć lodem i wymoczyć w kwaśnej wodzie.

Kolejny krok to wizyta u ortopedy. W większości przypadków są to niegroźne urazy, ale trzeba wykluczyć ewentualne groźniejsze kontuzje, które mogą nas wyeliminować z dalszej aktywności fizycznej.

Jak wygląda wizyta u ortopedy?  

KS: Na początku poza zebraniem wywiadu co do okoliczności urazu, wykonujemy badanie fizykalne celem oceny stanu miejscowego. W zależności od rodzaju urazu i prezentowanych symptomów ortopeda może zlecić badania dodatkowe takie jak RTG, USG, a w niektórych przypadkach rezonans magnetyczny. Najczęściej diagnozę udaje się postawić od razu i wdrożyć odpowiednie leczenie.

W przypadku niegroźnych skręceń wystarczy kontynuować okładanie lodem, kwaśną wodą i odciążyć kończynę przez kilka dni. Gdy uraz jest poważniejszy, może zajść potrzeba unieruchomienia kończyny w gipsie lub stabilizatorze, wdrożenie rehabilitacji. Natomiast w przypadku złamań może okazać się konieczne leczenie operacyjne. Dlatego ważna jest kontrola u dobrego ortopedy celem wykluczenia poważniejszych następstw urazów. 

Jakie zabiegi lecznicze może zlecić ortopeda?

KS: Jeżeli zajdzie potrzeba zlecenia zabiegów rehabilitacyjnych po urazie u biegacza, najczęściej zleca się krioterapię, fono i jonoforezy, laser oraz terapię manualną z fizjoterapeutą. Wszystkie te zabiegi mają na celu ograniczenie skutków urazu i w razie możliwości jak najszybsze przywrócenie pełnej sprawności. 

Czym jest modny ostatnio „taping”?

KS: Taping, czyli plastrowanie jest metodą leczenia stosowaną po kontuzjach układu mięśniowo-szkieletowego. Plastry zakłada się w celu złagodzenia dolegliwości bólowych, odciążenia miejsca, które uległo kontuzji, usunięcia obrzęków, zwiększenia ukrwienia oraz polepszenia funkcjonowania mięśni i stawów.

Czy możemy w jakiś sposób zapobiegać urazom?

KS: Ważnym elementem radzenia sobie z urazami jest ich prewencja. Dlatego pamiętajmy o rozgrzewkach przed i rozciąganiem po każdym biegu. Zmniejszymy dzięki temu ryzyko urazu i będziemy czerpać więcej przyjemności ze sportu.

W zapobieganiu urazom ważna jest również odpowiednia dieta, czyli pokarmy bogate w białko i witaminy oraz mikroelementy takie jak magnez, sód i potas. Podczas biegania w wyniku naszej zwiększonej przemiany materii tracimy te składniki, dlatego tak ważna jest suplementacja.

Dodatkowo należy pamiętać o odpowiednim nawadnianiu w trakcie i po treningach, najlepiej napojami izotonicznymi. Na rynku mamy pełno napojów stworzonych dla sportowców, możemy też zrobić taki napój sami. Wystarczy do butelki wody dodać szczyptę soli kuchennej.

Jeżeli mamy problem z nadwagą lub cukrzycą to przed podjęciem stałej aktywności fizycznej zawsze, warto skonsultować się z dietetykiem, który pomoże nam ustalić jadłospis wspierający nasz organizm podczas zwiększonego wysiłku.

Dziękuję za rozmowę. W razie wątpliwości zapraszamy do konsultacji z naszymi specjalistami.

Rozmawiała: Eunika Bogucka
Zdjęcie:  pexels.com

Artykuły powiązane:

Nasz blog "Promocja Zdrowia" ma charakter edukacyjno-informacyjny, ale nie stanowi i nie zastępuje porady lekarskiej. Dokładamy wszelkich starań, aby prezentowane artykuły były poprawne merytorycznie i aktualne, jednak wszelkie decyzje związane z przebiegiem leczenia należą do lekarza oraz pacjenta i powinny być podejmowane po konsultacji ze specjalistą. Zachęcamy do kontaktu z naszymi lekarzami. Nie ponosimy odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.